درجه بندی کتابخانه ها، موجب توسعه عملکرد تمامی کتابخانه ها خواهد شد

به گزارش وبلاگ باران خشک، اختتامیه طرح پژوهشی و رونمایی از سامانه رتبه بندی کتابخانه های عمومی کشور سه شنبه(30 دی ماه) با حضور علیرضا مختارپور، دبیرکل نهاد کتابخانه های عمومی کشور؛ مهدی رمضانی، معاون توسعه کتابخانه ها و ترویج کتابخوانی نهاد کتابخانه های عمومی کشور؛ محمدهادی ناصری، مدیرکل اداره کل کتابخانه های عمومی تهران؛ امین متولیان معاون برنامه ریزی، پژوهش و فناوری اطلاعات نهاد؛ علی اصغر گودرزی، مدیرکل توسعه کتابخانه ها و مشارکت های نهاد کتابخانه های عمومی کشور و اهالی رسانه در تالار جلسات کتابخانه مرکزی پارک شهر برگزار گردید.

درجه بندی کتابخانه ها، موجب توسعه عملکرد تمامی کتابخانه ها خواهد شد

در ادامه رمضانی گفت: یکی از ماموریت ها در نهاد کتابخانه های عمومی کشور، بحث درجه بندی کتابخانه ها در نهاد کتابخانه های عمومی کشور است که این موضوع معیار اساسی برای دیگر تصمیم گیری ها در نهاد کتابخانه ها است. نکته جدی در درجه بندی کتابخانه ها این است که نوع درجه بندی فعلی در کتابخانه های مناطق محروم موجب توسعه نخواهد شد و محرومیت را در آن مناطق نگه می دارد. بسیاری از کتابخانه ها با توجه به تجهیزات، متراژ و جامعه هدفی که دارند، خدمات گسترده تر و عمیق تری نسبت به بعضی دیگر از کتابخانه ها ارائه می دهند که با این نظام درجه بندی جدید، اشکالات موجود در رتبه بندی کتابخانه ها مرتفع خواهد شد و اقدام جدی ای را در پیشبرد اهداف نهاد کتابخانه های عمومی کشور رقم می زند.

گودرزی در ادامه این نشست، خلاء جدی نهاد کتابخانه های عمومی کشور را بحث رتبه بندی کتابخانه و کاربران بود، مطرح نمود و گفت: نظام درجه بندی نهاد کتابخانه های عمومی کشور در گذشته یعنی اواخر سال 1388 که نخستین بار اجرایی شد، نواقص بسیاری داشت و با ابلاغ درجه بندی کتابخانه ها برای اجرای آن چالش های جدی ای وجود داشت. باوجود اینکه در دستورالعمل نظام درجه بندی، معیار و زیربنا، توجه در ازائه خدمات بود؛ اما در درجه بندی اشاره به خدمات نشد و در عمل به این خروجی نرسید.

وی ادامه داد: یکی از نکات مثبت درجه بندی جدید کتابخانه ها، پویا بودن آن است؛ همچنین آموزش های اولیه برای کارشناسان انجام شده و امیدواریم در روزهای آینده بتوانیم درجه بندی درستی از کتابخانه ها داشته باشیم.

در ادامه، متولیان اعلام کرد: در ماه های ابتدایی حضور تیم مدیریتی جدید در نهاد کتابخانه های عمومی کشور، یکی از مسائل مورد بحث، نظام درجه بندی و رتبه بندی کتابخانه ها بود و به تبع آن، میزان بهره گیری کتابخانه ها از خدمات و بر این اساس، تخصیص امکانات بود که مورد توجه نهاده شد؛ اما با نواقصی هم همراه بود که در بازدیدهای میدانی و یا در جلسات با کتابداران بیان می شد. در پژوهشی که دبیرکل نهاد کتابخانه های عمومی از این جریان داشت، ناظر به یکی از نواقص این نظام بود و آن هم این بود که کتابخانه هایی که در این نظام در درجه پایین قرار می گرفتند، این طور تلقی می شد که باید از امکانات محروم بمانند؛ یعنی تخصیص اعتبار به کتابخانه ها، درست نبود.

معاون برنامه ریزی، پژوهش و فناوری اطلاعات نهاد کتابخانه های عمومی کشور بیان کرد: سبد دریافت خدمات لزوماً متناسب با نظام درجه بندی نبود. از طرف دیگر آنچه موجب قوام درجه بندی کتابخانه ها می گردد، پارامترهایی است که به خدمات مرتبط نمی شد و کسانی که به مردم خدمت ارائه می کردند، مورد توجه قرار نمی گرفتند؛ یعنی درجه بندی کتابخانه ها به خدمات پیرامون کتابخانه بی تفاوت بود. اگر می خواهیم کتابخانه را به عنوان ترمینال خدمات در نظر بگیریم و معرفی کنیم باید درجه بندی و ارتقاء کتابخانه نسبت به جامعه پیرامونی حساس گردد و سهم بخش ارائه خدمات باید در جامعه طبقه بندی سهم جامع و چشمگیری باشد.

وی اضافه کرد: با توجه به نواقصی که این نظام داشت، باید بازبینی می شد و در سال 1397 در نظام مسائل نهاد کتابخانه های عمومی کشور مورد آنالیز نهاده شد و سعی شد یک قالب ترکیبی پیشنهاد گردد و از طرفی نیز سامانه ای طراحی گردد که بتواند مکمل مطالعه این قالب باشد و در اختیار مدیران و کتابداران قرار بگیرد.

به گفته متولیان، نگاه به این سامانه، رتبه بندی کتابخانه ها است که در دستور کار واقع شده است چراکه این نظام مسیری را مشخص می نماید تا نظام ارزشمندی کتابداران نیز اجرایی گردد. نظام رتبه بندی به این سمت می رود که کتابدارانی را که نسبت به سرانه امکانات، فرصت بیشتری برای ارائه خدمات دارند، مورد توجه قرار دهیم تا موجب انگیزش در میان کتابداران ایجاد گردد. سامانه رتبه بندی، یک مکانیزم اجتماعی است که در بهبود فرآیندهای حاکم بر نهاد کتابخانه های عمومی کشور نیز تاثیرگذار خواهد بود.

در بخش دیگر نشست، ارتباط مجازی با مجید سالاری، عضو هیات علمی دانشگاه فردوسی مشهد و مجری علمی طرح و محسن اکبرپور، عضو هیات علمی دانشگاه امیرکبیر و ناظر راهبر-طرح شکل گرفت.

سالاری با ارائه ای از اهداف شکل گیری سامانه رتبه بندی کتابخانه های عمومی کشور، درباره معیارهای ارزیابی سامانه، چالش های پیش رو طرح و قابلیت های این سامانه همچون؛ ارزیابی و رتبه بندی کتابخانه های هم درجه، مشخص و انتخاب شاخص های ارزیابی، تحلیل نتایج و مشخص نقاط قوت و ضعف کتابخانه ها و ... گفت وگو کرد. همچنین اکبرپور به عنوان ناظر-راهبر طرح درباره نحوه عملکرد سامانه و فعالیت های اجرایی آن توضیحاتی را ارائه داد.

در ادامه، متولیان اعلام کرد: در ماه های ابتدایی حضور تیم مدیریتی جدید در نهاد کتابخانه های عمومی کشور، یکی از مسائل مورد بحث، نظام درجه بندی و رتبه بندی کتابخانه ها بود و به تبع آن، میزان بهره گیری کتابخانه ها از خدمات و بر این اساس، تخصیص امکانات بود که مورد توجه نهاده شد؛ اما با نواقصی هم همراه بود که در بازدیدهای میدانی و یا در جلسات با کتابداران بیان می شد. در پژوهشی که دبیرکل نهاد کتابخانه های عمومی از این جریان داشت، ناظر به یکی از نواقص این نظام بود و آن هم این بود که کتابخانه هایی که در این نظام در درجه پایین قرار می گرفتند، این طور تلقی می شد که باید از امکانات محروم بمانند؛ یعنی تخصیص اعتبار به کتابخانه ها، درست نبود.

معاون برنامه ریزی، پژوهش و فناوری اطلاعات نهاد کتابخانه های عمومی کشور بیان کرد: سبد دریافت خدمات لزوماً متناسب با نظام درجه بندی نبود. از طرف دیگر آنچه موجب قوام درجه بندی کتابخانه ها می گردد، پارامترهایی است که به خدمات مرتبط نمی شد و کسانی که به مردم خدمت ارائه می کردند، مورد توجه قرار نمی گرفتند؛ یعنی درجه بندی کتابخانه ها به خدمات پیرامون کتابخانه بی تفاوت بود. اگر می خواهیم کتابخانه را به عنوان ترمینال خدمات در نظر بگیریم و معرفی کنیم باید درجه بندی و ارتقاء کتابخانه نسبت به جامعه پیرامونی حساس گردد و سهم بخش ارائه خدمات باید در جامعه طبقه بندی سهم جامع و چشمگیری باشد.

وی اضافه کرد: با توجه به نواقصی که این نظام داشت، باید بازبینی می شد و در سال 1397 در نظام مسائل نهاد کتابخانه های عمومی کشور مورد آنالیز نهاده شد و سعی شد یک قالب ترکیبی پیشنهاد گردد و از طرفی نیز سامانه ای طراحی گردد که بتواند مکمل مطالعه این قالب باشد و در اختیار مدیران و کتابداران قرار بگیرد.

به گفته متولیان، نگاه به این سامانه، رتبه بندی کتابخانه ها است که در دستور کار واقع شده است چراکه این نظام مسیری را مشخص می نماید تا نظام ارزشمندی کتابداران نیز اجرایی گردد. نظام رتبه بندی به این سمت می رود که کتابدارانی را که نسبت به سرانه امکانات، فرصت بیشتری برای ارائه خدمات دارند، مورد توجه قرار دهیم تا موجب انگیزش در میان کتابداران ایجاد گردد. سامانه رتبه بندی، یک مکانیزم اجتماعی است که در بهبود فرآیندهای حاکم بر نهاد کتابخانه های عمومی کشور نیز تاثیرگذار خواهد بود.

در بخش دیگر نشست، ارتباط مجازی با مجید سالاری، عضو هیات علمی دانشگاه فردوسی مشهد و مجری علمی طرح و محسن اکبرپور، عضو هیات علمی دانشگاه امیرکبیر و ناظر راهبر-طرح شکل گرفت.

سالاری با ارائه ای از اهداف شکل گیری سامانه رتبه بندی کتابخانه های عمومی کشور، درباره معیارهای ارزیابی سامانه، چالش های پیش رو طرح و قابلیت های این سامانه همچون؛ ارزیابی و رتبه بندی کتابخانه های هم درجه، مشخص و انتخاب شاخص های ارزیابی، تحلیل نتایج و مشخص نقاط قوت و ضعف کتابخانه ها و ... گفت وگو کرد. همچنین اکبرپور به عنوان ناظر-راهبر طرح درباره نحوه عملکرد سامانه و فعالیت های اجرایی آن توضیحاتی را ارائه داد.

منبع: ایبنا - خبرگزاری کتاب ایران

به "درجه بندی کتابخانه ها، موجب توسعه عملکرد تمامی کتابخانه ها خواهد شد" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "درجه بندی کتابخانه ها، موجب توسعه عملکرد تمامی کتابخانه ها خواهد شد"

* نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید